Kredietcrisis en microfinanciering
22-10-2009 | MVO
Wat merken de Rwandese microkredietinstellingen van de gevolgen van de financiële crisis in Afrika? Vanuit de praktijk is hierop moeilijk een eenduidig antwoord te geven, zegt Frank Bakx. Hij werkt voor twee á drie jaar voor de Rabobank Foundation in Rwanda.
In 2008 is de Rwandese economie nog hard gegroeid met ruim 11%, gedreven door de groei van de landbouwsector van 15%. Dat laatste door zowel volume- als prijseffecten (stijging voedselprijzen op de wereldmarkt). Tegelijkertijd was de inflatie hoog (officieel 20% in 2008). Dit jaar zal de groei zeker bescheidener zijn, maar van een recessie is hier geen sprake. De transitohandel (doorvoer van mineralen uit Oost-Congo) wordt getroffen, evenals de uitvoer van de belangrijkste producten: koffie en thee. Tegelijkertijd lijkt de consumptie nauwelijks te lijden te hebben.
Wél merken banken en microfinancieringsinstellingen (MFI's) dat er minder wordt gespaard. De groei van spaarmiddelen, die de afgelopen jaren redelijk groot was, is tot stilstand gekomen. Dat is de grootste impact van de internationale crisis op de lokale economie.
Liquide middelen
Ook hier zijn financiële instellingen terughoudender geworden met leningen, maar dan vanwege bedrijfseconomische redenen: gebrek aan liquide middelen. De rentetarieven op leningen zijn gestegen, maar de credittarieven nauwelijks. De overheid heeft wettelijke maatregelen genomen om het sparen, met name door de armste delen van de bevolking, te stimuleren. Of dat op korte termijn veel effect heeft is de vraag. Buitenlandse investeringen blijven hoognodig, ook voor MFI's. Deze nemen af in de huidige crisis, ondanks dat FMO in mei een forse lening heeft verstrekt aan de Banque Populaire in Rwanda.
Vandaar mijn inzet om bij veel MFI's meer geëigende spaarproducten te introduceren. De meesten bieden niet meer aan dan termijndeposito’s en vrij opneembare spaargelden. Doelsparen voor opleiding van de kinderen, voor trouwen (bruidsprijs!), voor de oude dag, kinderspaarrekeningen: het is onder de MFI's geen gemeengoed. En dat terwijl het wel langetermijnmiddelen oplevert die kunnen worden uitgezet bij de klanten.
Frank Bakx van de Rabobank Foundation werkt voor 2 á 3 jaar in Rwanda. Als adviseur microfinanciering werkt hij voor Terrafina, een samenwerkingsverband van Rabobank Foundation, ICCO en Oikocredit.Terrafina wil microfinanciering toegankelijker maken voor de achtergestelde plattelandsbevolking in zeven Afrikaanse landen. Door concrete advisering en financiële steun aan microfinancieringsinstellingen, zowel coöperatieve als niet-coöperatieve.
Foto: Bankhal van de Banque Populaire in Rwanda. (c) Paul Snijders
- Terug naar overzicht columns
